محسن عوضوردی، فعال رسانهای، در یادداشتی که در اختیار انصاف نیوز قرار داده است، نوشت:
جامعه ایرانی، جامعه متکثری که در حین تکثر، حداقل در یک مفهوم اشتراک دارند، آن هم این است که این جامعه هنوز مدنی نشده و فرهنگ تودهای دارد. بر اساس فرض اینکه جامعه ایرانی تودهای است، میشود کنشهای آن را تجزیه و تحلیل کرد.
نکته جالب جوامع تودهای آن است که همه افراد حاضر در آن، در هر سطحی که هستند به تاثیرات یک کنش، واکنش نشان میدهند: تجددگرایان با ابزار تجدد، سنتگرایان با ابزار سنت و روشنفکران با ابزار خاص خود. این خاصیت زمانی جالبتر میشود که تودهها در تنش سنت و تجدد به سر میبرند.
در مورد جامعه متکثر ایران که در حال حاضر، احتمالا مواجه با امرملی در راستای توسعه و پیشرفت قرار گرفته است، گفتمان گعدههای مختلف نیل به بروزرسانی خود دارند، حال یا این گعدهها در راستای سنت و حفظ هویت خود بروزرسانی میشوند، یا سعی بر درآمیختگی با هویت عامل بروزرسان میکند.
نمونه بارز آن، مسئله حجاب است. در مسئله حجاب، کنش تجددگرایانه اثبات کرده است که هیچ حد و مرزی برای پوشش، در راستای الگو از غرب ندارد و اعتنایی به هویت فرهنگی خود نمیکند، از برداشتن روسری تا بعضا نیمه عریانی، محدودیتی نمیشناسد. در طرف مقابل، سنتگراها که پیشتر در محافل انس با قرآن و روضهها، پایگاه اجتماعی شکل داده بودند موعظه میکردند، با همان شمایل و حفظ هویت، به میدان آمده در قالب حجاببان یا آمران به معروف ایفای نقش میکنند.
جالبتر آنکه در همین جبهه، طرفداران حجاب به صنعت پوشاک ورود کرده و با استفاده از مدلهای خانم با ظاهر امروزی(آراسته و پیراسته)، علاوه بر ترویج حجاب، سعی بر تحمیل محتوای سنتی خود در فرم و پلتفرمهای مدرن دارند.
بنابرین به نظر میرسد آنچه که امروز در جامعهی تودهای ایران در حال رخ دادن است، تغییر پارادایمهای فرهنگی و گذار نرم از سنتها، تغییر فرم است.
یعنی جدای محتوای تجددگرایانه یا سنتگرایانه و اختلافهای این دو طیف، جامعه تودهای ایران از فرمهای متجدد برای تقابل خود استفاده میکند و این مهم که در تجددگرایان امری طبیعی به نظر میرسد، در سنتگرایان با ترک خلوت روضه و موعظه و حضور در اجتماع، از حجاببان تا حجاباستایل قابل رویت است.
انتهای پیام
